Hành trình trưởng thành của chim sẻ
Bởi Nguyễn Trọng Bảo Châu - Học viện Ngoại giao (Diplomatic Academy of Vietnam)
Trong mắt bạn, chim sẻ là loài chim như thế nào?
Có người sẽ nghĩ đến một chú chim nhỏ bé, bình thường, chẳng đủ mạnh mẽ như đại bàng, cũng chẳng nổi bật như hồng hoàng hay sơn ca. Nó lặng lẽ bay qua những mái nhà, những cánh đồng, đôi khi đến mức chẳng ai nhớ rằng nó từng xuất hiện.
Tôi không có một câu chuyện phi thường, cũng chưa từng tạo nên một dấu ấn lớn lao. Nhưng rồi tôi nhận ra, dấu ấn không phải lúc nào cũng bắt đầu từ những điều rực rỡ. Có những dấu ấn được khắc lên từ những đổi thay rất nhỏ, để khi ngoảnh đầu nhìn lại, ta mới hiểu chính những đổi thay ấy đã âm thầm tạo nên con người của ngày hôm nay.
Người ta vẫn thường nghĩ một chú chim chỉ bắt đầu hành trình khi rời khỏi tổ. Nhưng với tôi, hành trình ấy bắt đầu từ ngày chiếc tổ ấy xuất hiện những đổi thay.
Tôi là một chú chim nhỏ rất hạnh phúc, lớn lên trong tình yêu của ông bà, bố mẹ và chị gái. Nếu bạn muốn ngắm những vì sao, hãy nhìn vào ánh mắt của ông nội khi nhìn đứa cháu nhỏ của mình. Trong đôi mắt ấy đầy ắp yêu thương và cả niềm tự hào. Tuổi thơ của tôi luôn có sự hiện diện của ông bà, là đứa cháu sẽ theo ông đi chơi, là đứa cháu lẽo đẽo theo bà ra chợ,... đi khắp xóm làng nô đùa, từ đầu làng đến cuối ngõ chắc có lẽ ai cũng quen mặt. Nụ cười của đứa trẻ ấy rực rỡ lắm, nó sáng như ánh mặt trời ngày hè. Ngày ấy, tôi cứ ngỡ chiếc tổ của mình sẽ mãi bình yên như thế.
Rồi vết nứt đầu tiên xuất hiện. Chim bố mẹ không còn ở bên nhau nữa, bố đến một nơi khác, còn mẹ đưa hai chị em lên thành phố. Cô gái nhỏ năm ấy mới bước vào lớp hai, còn quá nhỏ để hiểu hết những thay đổi ấy. Nhưng có lẽ vì còn bé hoặc cũng có lẽ vì luôn có mẹ ở bên nên tôi thích nghi khá nhanh với môi trường mới. Tôi chỉ nghĩ rằng, miễn là còn mẹ, mình có thể bay đến bất cứ nơi đâu. May mắn thay, chiếc tổ nhỏ của tôi vẫn còn có ông bà. Mỗi cuối tuần, tôi lại mong tiếng xe của ông đến đón. Chỉ cần được ôm ông thật chặt, chỉ cần nhìn thấy ông mỉm cười, tôi đã thấy mọi muộn phiền của một đứa trẻ tan biến. Quãng đường hơn mười cây số từ thành phố về quê không dài, nhưng lại chất đầy những ký ức đẹp nhất của tuổi thơ tôi. Rồi thời gian cứ lặng lẽ trôi.
Đến năm mười bảy tuổi, tôi lần đầu tiên hiểu thế nào là vỡ vụn, là bất lực. Khi nhà nhà vẫn còn dư âm của ngày tết, tổ ấm của tôi đã chìm trong màu tang trắng. Mới chỉ vài ngày trước đó thôi, ông vẫn chở tôi đi chợ tết như mọi năm, vẫn mua cho đứa cháu đã mười bảy tuổi của mình một quả bóng bay nhỏ. Khi ấy tôi đã cười như một đứa trẻ mới lên ba mà đâu biết đó là món quà cuối cùng ông dành cho đứa cháu nhỏ của ông. Bạn biết không tôi vẫn luôn day dứt một câu nói, khi ngày tết hôm ấy ông đã yêu chiều nói với tôi rằng: “Con muốn gì, ông cũng sẽ cho con.” Vậy mà tôi đã hồn nhiên đáp: “Con muốn một gia đình trọn vẹn, ông có cho con được không?”....Đó cũng là cái Tết cuối cùng tôi còn được nói chuyện với ông. Những tháng cuối cấp khiến tôi không còn về quê thường xuyên như trước. Tôi cứ nghĩ chỉ cần thi xong sẽ có cả mùa hè ở bên ông. Nhưng tôi đã không kịp. Ngày ông mất, tôi cũng bất giác mất đi một chốn để về. Tôi từng trách ông vì đã rời đi quá vội, không cho tôi một lời tạm biệt. Nhưng hơn một năm sau, tôi hiểu rằng điều ông để lại cho tôi không phải là ký ức về bệnh viện hay nước mắt, mà là cả một tuổi thơ đầy yêu thương. Lần đầu tiên trong đời, tôi học được rằng không có điều gì là mãi mãi. Có những mất mát, dù không muốn, ta vẫn phải học cách chấp nhận, buông bỏ.
Nỗi đau, nỗi mất mát, trống vắng, sự hụt hẫng càng thêm cao khi kỳ thi đại học đến. Có lẽ điều đáng sợ nhất không phải kỳ thi, mà là quãng thời gian chờ đợi kết quả. Ngày trước, mỗi khi mệt mỏi, tôi biết mình còn một nơi để chạy về. Nhưng lần này chỉ còn tôi với bốn bức tường, tôi đã khóc rất nhiều, rồi lại bắt đầu tự trách bản thân cho đến tận cái ngày nhận được tờ giấy báo trúng tuyển vào ngôi trường đại học mơ ước. Tôi đã chạy thật nhanh về quê, không phải để ôm ông nó mà để thắp cho ông một nén nhang rồi cứ thế trong nước mắt khẽ nói với ông: “Ông ơi, con đỗ đại học rồi.”
Rồi đại học mở ra cho tôi một thế giới hoàn toàn mới. Lần đầu tiên, một mình bước chân ở một nơi mới, khác với lần trước có mẹ ở cạnh, lần này tôi phải học cách bay một mình. Chú chim nhỏ trong tổ giờ đã trưởng thành. Nó đang tập bay, nó đã bay được rồi và nó đã ngã. Những ngày tháng đầu tiên ở môi trường mới đã khiến tôi “vỡ mộng”. Tôi bắt đầu cảm thấy hoang mang, cảm giác như một chú chim đang bơi dưới nước, nó bắt đầu ngợp. Nó bắt đầu tự ti. Ngày còn trong tổ, tôi cũng từng là một con chim mạnh mẽ, tự tin biết nhường nào nhưng ngoài bầu trời kia, tôi đã gặp muôn vàn con chim khỏe mạnh khác, tôi cảm thấy mình thật nhỏ bé biết. Nó thấy sợ. Sợ mình không đủ giỏi. Sợ mình làm mẹ thất vọng. Sợ mình mãi chẳng tìm được chỗ đứng. Nhưng rồi tôi nhận ra, sợ hãi không có nghĩa là dừng lại. Tôi vẫn bước, dù rất chậm. Tôi bắt đầu học cách nhìn mọi thứ khác đi. Tôi đang dần thích nghi và thay đổi. Tôi không còn thấy ngợp trước thành tích của người khác, tôi cảm thấy biết ơn vì được tiếp xúc, được học hỏi nhiều thứ từ họ. Tôi nhìn thấy được nhiều cơ hội đang chờ đón tôi. Tôi không mạnh mẽ như đại bàng, cũng chẳng hót hay như sơn ca, tôi vẫn chưa tìm ra sứ mệnh của mình trên cuộc đời này là gì, tôi chỉ là một chú chim nhỏ đang tự định hình cho nó một cái danh. Nhưng tôi cũng không còn quá bận tâm đến việc phải trở thành ai. Điều quan trọng hơn là mỗi ngày tôi đều đang trở thành phiên bản tốt hơn của chính mình. Vậy tại sao tôi vẫn còn sợ? Vậy tại sao tôi không thể sợ? Đến hôm nay, tôi vẫn còn loay hoay trên hành trình trưởng thành, vẫn có những ngày thấy mình nhỏ bé, vẫn thấy con đường phía trước còn dài. Nhưng tôi không còn thấy mình cô độc nữa. Tôi biết ông vẫn ở đâu đó dõi theo tôi bằng ánh mắt tự hào năm nào. Tôi biết mẹ vẫn luôn ở phía sau, âm thầm nâng đỡ từng bước chân của tôi. Tôi biết mình may mắn vì vẫn còn được yêu thương. Tôi cũng nhiều lần ước tôi là đại bàng nhưng thế thì liệu tôi có còn được gặp những người thân yêu của mình, tôi không dám ước nữa. Tôi lại cảm thấy biết ơn vì những gì mình có. Giờ tôi lại ước tôi có thể trở thành đại bàng để gia đình của chim sẻ cũng sẽ được sống như đại bàng, hiên ngang. Có lẽ, đó mới là điều khiến tôi đủ can đảm để tiếp tục bay.
Nhìn lại chặng đường đã qua, tôi hiểu rằng dấu ấn của mình không bắt đầu từ những thành tựu lớn lao. Nó bắt đầu từ những lần thay đổi, để sau mỗi lần ấy tôi đã để lại cho mình, cho đời những vệt sáng của riêng tôi, tôi lại biết yêu thương nhiều hơn, biết ơn nhiều hơn và tự tin hơn một chút. Và nếu một ngày nào đó tôi thật sự có thể bay cao giống như chim đại bàng kia, điều đầu tiên tôi muốn làm không phải là chứng minh mình giỏi hơn ai, mà là bay về tổ ấm cũ, nơi có mẹ, có gia đình của tôi và đứng trước di ảnh ông mà tự hào nói rằng: “Ông đã luôn cho con một gia đình còn hơn cả trọn vẹn”. Và có lẽ, đó chính là dấu ấn đẹp nhất mà những đổi thay đã để lại trong cuộc đời tôi.n
Có người sẽ nghĩ đến một chú chim nhỏ bé, bình thường, chẳng đủ mạnh mẽ như đại bàng, cũng chẳng nổi bật như hồng hoàng hay sơn ca. Nó lặng lẽ bay qua những mái nhà, những cánh đồng, đôi khi đến mức chẳng ai nhớ rằng nó từng xuất hiện.
Tôi không có một câu chuyện phi thường, cũng chưa từng tạo nên một dấu ấn lớn lao. Nhưng rồi tôi nhận ra, dấu ấn không phải lúc nào cũng bắt đầu từ những điều rực rỡ. Có những dấu ấn được khắc lên từ những đổi thay rất nhỏ, để khi ngoảnh đầu nhìn lại, ta mới hiểu chính những đổi thay ấy đã âm thầm tạo nên con người của ngày hôm nay.
Người ta vẫn thường nghĩ một chú chim chỉ bắt đầu hành trình khi rời khỏi tổ. Nhưng với tôi, hành trình ấy bắt đầu từ ngày chiếc tổ ấy xuất hiện những đổi thay.
Tôi là một chú chim nhỏ rất hạnh phúc, lớn lên trong tình yêu của ông bà, bố mẹ và chị gái. Nếu bạn muốn ngắm những vì sao, hãy nhìn vào ánh mắt của ông nội khi nhìn đứa cháu nhỏ của mình. Trong đôi mắt ấy đầy ắp yêu thương và cả niềm tự hào. Tuổi thơ của tôi luôn có sự hiện diện của ông bà, là đứa cháu sẽ theo ông đi chơi, là đứa cháu lẽo đẽo theo bà ra chợ,... đi khắp xóm làng nô đùa, từ đầu làng đến cuối ngõ chắc có lẽ ai cũng quen mặt. Nụ cười của đứa trẻ ấy rực rỡ lắm, nó sáng như ánh mặt trời ngày hè. Ngày ấy, tôi cứ ngỡ chiếc tổ của mình sẽ mãi bình yên như thế.
Rồi vết nứt đầu tiên xuất hiện. Chim bố mẹ không còn ở bên nhau nữa, bố đến một nơi khác, còn mẹ đưa hai chị em lên thành phố. Cô gái nhỏ năm ấy mới bước vào lớp hai, còn quá nhỏ để hiểu hết những thay đổi ấy. Nhưng có lẽ vì còn bé hoặc cũng có lẽ vì luôn có mẹ ở bên nên tôi thích nghi khá nhanh với môi trường mới. Tôi chỉ nghĩ rằng, miễn là còn mẹ, mình có thể bay đến bất cứ nơi đâu. May mắn thay, chiếc tổ nhỏ của tôi vẫn còn có ông bà. Mỗi cuối tuần, tôi lại mong tiếng xe của ông đến đón. Chỉ cần được ôm ông thật chặt, chỉ cần nhìn thấy ông mỉm cười, tôi đã thấy mọi muộn phiền của một đứa trẻ tan biến. Quãng đường hơn mười cây số từ thành phố về quê không dài, nhưng lại chất đầy những ký ức đẹp nhất của tuổi thơ tôi. Rồi thời gian cứ lặng lẽ trôi.
Đến năm mười bảy tuổi, tôi lần đầu tiên hiểu thế nào là vỡ vụn, là bất lực. Khi nhà nhà vẫn còn dư âm của ngày tết, tổ ấm của tôi đã chìm trong màu tang trắng. Mới chỉ vài ngày trước đó thôi, ông vẫn chở tôi đi chợ tết như mọi năm, vẫn mua cho đứa cháu đã mười bảy tuổi của mình một quả bóng bay nhỏ. Khi ấy tôi đã cười như một đứa trẻ mới lên ba mà đâu biết đó là món quà cuối cùng ông dành cho đứa cháu nhỏ của ông. Bạn biết không tôi vẫn luôn day dứt một câu nói, khi ngày tết hôm ấy ông đã yêu chiều nói với tôi rằng: “Con muốn gì, ông cũng sẽ cho con.” Vậy mà tôi đã hồn nhiên đáp: “Con muốn một gia đình trọn vẹn, ông có cho con được không?”....Đó cũng là cái Tết cuối cùng tôi còn được nói chuyện với ông. Những tháng cuối cấp khiến tôi không còn về quê thường xuyên như trước. Tôi cứ nghĩ chỉ cần thi xong sẽ có cả mùa hè ở bên ông. Nhưng tôi đã không kịp. Ngày ông mất, tôi cũng bất giác mất đi một chốn để về. Tôi từng trách ông vì đã rời đi quá vội, không cho tôi một lời tạm biệt. Nhưng hơn một năm sau, tôi hiểu rằng điều ông để lại cho tôi không phải là ký ức về bệnh viện hay nước mắt, mà là cả một tuổi thơ đầy yêu thương. Lần đầu tiên trong đời, tôi học được rằng không có điều gì là mãi mãi. Có những mất mát, dù không muốn, ta vẫn phải học cách chấp nhận, buông bỏ.
Nỗi đau, nỗi mất mát, trống vắng, sự hụt hẫng càng thêm cao khi kỳ thi đại học đến. Có lẽ điều đáng sợ nhất không phải kỳ thi, mà là quãng thời gian chờ đợi kết quả. Ngày trước, mỗi khi mệt mỏi, tôi biết mình còn một nơi để chạy về. Nhưng lần này chỉ còn tôi với bốn bức tường, tôi đã khóc rất nhiều, rồi lại bắt đầu tự trách bản thân cho đến tận cái ngày nhận được tờ giấy báo trúng tuyển vào ngôi trường đại học mơ ước. Tôi đã chạy thật nhanh về quê, không phải để ôm ông nó mà để thắp cho ông một nén nhang rồi cứ thế trong nước mắt khẽ nói với ông: “Ông ơi, con đỗ đại học rồi.”
Rồi đại học mở ra cho tôi một thế giới hoàn toàn mới. Lần đầu tiên, một mình bước chân ở một nơi mới, khác với lần trước có mẹ ở cạnh, lần này tôi phải học cách bay một mình. Chú chim nhỏ trong tổ giờ đã trưởng thành. Nó đang tập bay, nó đã bay được rồi và nó đã ngã. Những ngày tháng đầu tiên ở môi trường mới đã khiến tôi “vỡ mộng”. Tôi bắt đầu cảm thấy hoang mang, cảm giác như một chú chim đang bơi dưới nước, nó bắt đầu ngợp. Nó bắt đầu tự ti. Ngày còn trong tổ, tôi cũng từng là một con chim mạnh mẽ, tự tin biết nhường nào nhưng ngoài bầu trời kia, tôi đã gặp muôn vàn con chim khỏe mạnh khác, tôi cảm thấy mình thật nhỏ bé biết. Nó thấy sợ. Sợ mình không đủ giỏi. Sợ mình làm mẹ thất vọng. Sợ mình mãi chẳng tìm được chỗ đứng. Nhưng rồi tôi nhận ra, sợ hãi không có nghĩa là dừng lại. Tôi vẫn bước, dù rất chậm. Tôi bắt đầu học cách nhìn mọi thứ khác đi. Tôi đang dần thích nghi và thay đổi. Tôi không còn thấy ngợp trước thành tích của người khác, tôi cảm thấy biết ơn vì được tiếp xúc, được học hỏi nhiều thứ từ họ. Tôi nhìn thấy được nhiều cơ hội đang chờ đón tôi. Tôi không mạnh mẽ như đại bàng, cũng chẳng hót hay như sơn ca, tôi vẫn chưa tìm ra sứ mệnh của mình trên cuộc đời này là gì, tôi chỉ là một chú chim nhỏ đang tự định hình cho nó một cái danh. Nhưng tôi cũng không còn quá bận tâm đến việc phải trở thành ai. Điều quan trọng hơn là mỗi ngày tôi đều đang trở thành phiên bản tốt hơn của chính mình. Vậy tại sao tôi vẫn còn sợ? Vậy tại sao tôi không thể sợ? Đến hôm nay, tôi vẫn còn loay hoay trên hành trình trưởng thành, vẫn có những ngày thấy mình nhỏ bé, vẫn thấy con đường phía trước còn dài. Nhưng tôi không còn thấy mình cô độc nữa. Tôi biết ông vẫn ở đâu đó dõi theo tôi bằng ánh mắt tự hào năm nào. Tôi biết mẹ vẫn luôn ở phía sau, âm thầm nâng đỡ từng bước chân của tôi. Tôi biết mình may mắn vì vẫn còn được yêu thương. Tôi cũng nhiều lần ước tôi là đại bàng nhưng thế thì liệu tôi có còn được gặp những người thân yêu của mình, tôi không dám ước nữa. Tôi lại cảm thấy biết ơn vì những gì mình có. Giờ tôi lại ước tôi có thể trở thành đại bàng để gia đình của chim sẻ cũng sẽ được sống như đại bàng, hiên ngang. Có lẽ, đó mới là điều khiến tôi đủ can đảm để tiếp tục bay.
Nhìn lại chặng đường đã qua, tôi hiểu rằng dấu ấn của mình không bắt đầu từ những thành tựu lớn lao. Nó bắt đầu từ những lần thay đổi, để sau mỗi lần ấy tôi đã để lại cho mình, cho đời những vệt sáng của riêng tôi, tôi lại biết yêu thương nhiều hơn, biết ơn nhiều hơn và tự tin hơn một chút. Và nếu một ngày nào đó tôi thật sự có thể bay cao giống như chim đại bàng kia, điều đầu tiên tôi muốn làm không phải là chứng minh mình giỏi hơn ai, mà là bay về tổ ấm cũ, nơi có mẹ, có gia đình của tôi và đứng trước di ảnh ông mà tự hào nói rằng: “Ông đã luôn cho con một gia đình còn hơn cả trọn vẹn”. Và có lẽ, đó chính là dấu ấn đẹp nhất mà những đổi thay đã để lại trong cuộc đời tôi.n
.png)
.avif)